Việc tuyển sinh đại học từ năm 2025 dự kiến sẽ có nhiều thay đổi đáng chú ý, trong đó có việc điều chỉnh các tổ hợp xét tuyển. Mới đây, Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam đã gửi kiến nghị đến Bộ GD-ĐT, yêu cầu cơ quan này kiên quyết loại bỏ các tổ hợp xét tuyển “lạ” và thực hiện các cải cách cần thiết để đảm bảo chất lượng đầu vào. Điều này nhằm giúp các trường đại học có thể tuyển chọn được những sinh viên đủ năng lực, đồng thời giảm thiểu sự phân hóa không đồng đều giữa các nhóm thí sinh.
Những Khó Khăn Và Bất Cập Trong Kỳ Thi Tốt Nghiệp THPT 2025
Theo đánh giá của Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam, kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025 có một số thuận lợi như sự vào cuộc của hệ thống chính trị và các địa phương trong công tác tổ chức thi hàng năm, cùng với kinh nghiệm tổ chức thi từ năm 2016. Tuy nhiên, cũng có những vấn đề đáng lo ngại trong phương thức thi mới dựa trên chương trình giáo dục phổ thông 2018 (CTGDPT 2018).
Kỳ thi này sẽ bao gồm 4 môn thi, trong đó có 2 môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn, và 2 môn học sinh lựa chọn trong số các môn như Ngoại ngữ, Lịch sử, Địa lý, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học, Công nghệ, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật. Tuy nhiên, một số bất cập đã được chỉ ra như:
- Sự bất hợp lý trong số môn thi và việc lựa chọn môn thi: Với 36 cách lựa chọn môn thi, hệ thống thi có thể kéo dài thời gian thi và tăng nguy cơ rủi ro do lộ đề. Hơn nữa, việc tổ chức thi theo từng môn độc lập sẽ gây khó khăn cho các trường phổ thông trong công tác tổ chức thi.
- Đề thi thiếu tính phân loại: Đặc biệt, câu hỏi đúng sai chiếm tới 40% trong mỗi môn thi sẽ khiến thí sinh dễ dàng đoán mò, làm giảm độ chính xác trong việc đánh giá năng lực học sinh. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng đề thi và khả năng phân loại thí sinh.
- Sự bất công bằng giữa các nhóm học sinh: Mức độ yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông và chương trình giáo dục thường xuyên có sự chênh lệch lớn. Điều này dẫn đến sự mất công bằng khi cùng một đề thi được áp dụng cho các thí sinh học chương trình giáo dục thường xuyên và chương trình giáo dục phổ thông.
Kiến Nghị Cải Cách Để Đảm Bảo Công Bằng Và Chất Lượng
Để khắc phục các vấn đề trên, Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam đã đưa ra một số kiến nghị quan trọng:
- Cải thiện thời gian làm bài thi: Hiệp hội kiến nghị tăng thời gian làm bài cho các môn thi lựa chọn. Điều này sẽ giúp học sinh có đủ thời gian để thể hiện năng lực và tránh tình trạng vội vàng trong quá trình làm bài.
- Giảm thiểu khả năng “đoán mò” trong câu hỏi đúng/sai: Để đảm bảo chất lượng của đề thi và khả năng phân loại thí sinh chính xác, Hiệp hội đề xuất giảm tỷ lệ câu hỏi đúng/sai trong đề thi xuống mức thấp hơn.
- Đảm bảo công bằng cho các đối tượng thí sinh: Việc thiết kế các đề thi cần phải cân nhắc sự khác biệt giữa các chương trình học, đồng thời đảm bảo các thí sinh học chương trình giáo dục thường xuyên và giáo dục phổ thông đều có cơ hội công bằng trong kỳ thi.
- Tổ chức thi nhiều đợt trong năm: Các địa phương nên được phép tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT nhiều đợt trong năm, theo khung thời gian do Bộ GD-ĐT quy định. Điều này giúp các thí sinh có thêm cơ hội và giảm bớt căng thẳng, đồng thời tạo điều kiện cho các trường đại học tuyển sinh hiệu quả hơn.
- Áp dụng hình thức thi đánh giá năng lực: Kiến nghị này nhằm cải thiện phương thức tuyển sinh, khi các trường đại học nên chuyển sang hình thức thi đánh giá năng lực, chủ yếu thi trên máy tính với đề thi rút từ ngân hàng đề thi do các Trung tâm Khảo thí độc lập cung cấp.
Những Vấn Đề Trong Tuyển Sinh Đại Học
Bên cạnh những vấn đề trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, việc tuyển sinh đại học cũng gặp phải không ít khó khăn. Hiện nay, có rất nhiều trường đại học đưa ra các phương thức tuyển sinh “lạ”, khiến cho quá trình xét tuyển trở nên rối rắm và thiếu công bằng.
- Phương thức tuyển sinh không bảo đảm chất lượng đầu vào: Một số trường đại học không đưa ra được những phương thức tuyển sinh phù hợp với yêu cầu của ngành học, dẫn đến tình trạng sinh viên không đáp ứng đủ năng lực sau khi vào học, gây lãng phí nguồn lực.
- Phương thức xét tuyển học bạ gặp khó khăn: Việc xét tuyển dựa trên học bạ gặp khó khăn trong việc đánh giá chất lượng đầu vào của thí sinh, vì có sự khác biệt trong cách đánh giá giữa các trường THPT và các tỉnh, thành phố.
- Chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế chưa đảm bảo chính xác: Nhiều trường đại học hiện nay công nhận các chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế, nhưng lại không đảm bảo tính chính xác trong việc đánh giá năng lực ngoại ngữ của thí sinh theo chuẩn của CTGDPT 2018.
- Phương thức tuyển sinh quá đa dạng: Các trường đại học, đặc biệt là các trường ngoài công lập, đang ngày càng đưa ra vô số phương thức tuyển sinh “lạ” như xét tuyển qua bài thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy, khiến cho các thí sinh không biết phải chọn lựa phương thức nào để đạt được cơ hội tốt nhất.
Kiến Nghị Bộ GD-ĐT Kiên Quyết Loại Bỏ Các Tổ Hợp “Lạ”
Để khắc phục tình trạng trên, Hiệp hội Các trường đại học, cao đẳng Việt Nam đề xuất Bộ GD-ĐT cần phải quy định rõ ràng các tổ hợp xét tuyển hợp lý, kiên quyết loại bỏ các tổ hợp xét tuyển “lạ” không phù hợp với yêu cầu của ngành học.
Bên cạnh đó, Bộ GD-ĐT cần đưa ra quy định rõ ràng về các phương thức xét tuyển sớm, tránh gây nhầm lẫn cho thí sinh và xã hội. Các phương thức này cần phải đảm bảo sự công bằng, không gây khó khăn cho các thí sinh thuộc diện thiệt thòi trong xã hội.
Bạn nghĩ gì về những thay đổi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đại học từ năm 2025? Liệu các phương thức tuyển sinh “lạ” có ảnh hưởng đến chất lượng đầu vào của các trường đại học? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn trong phần bình luận dưới đây để chúng ta cùng thảo luận nhé!

